Umut
New member
En Kısa Makale Kaç Sayfa Olur? Bilimsel Açıdan “Kısalık” Nasıl Ölçülür?
Bir makalenin kaç sayfa olması gerektiği sorusu ilk bakışta oldukça basit görünüyor. Fakat akademik yazım ve bilimsel yayıncılık üzerine biraz araştırma yapınca, “en kısa makale” kavramının aslında sayfa sayısından çok daha karmaşık olduğunu fark etmek mümkün. Bir araştırmacının birkaç sayfada önemli bir bilimsel bulguyu sunabilmesi, başka bir araştırmacının aynı konuyu güvenilir biçimde açıklamak için onlarca sayfaya ihtiyaç duyması son derece normaldir.
Bu nedenle konuyu yalnızca “1 sayfa mı, 2 sayfa mı?” şeklinde değerlendirmek yanıltıcı olabilir. Gelin, bilimsel yayıncılıkta makale uzunluğunun nasıl belirlendiğine, kelime sayısının neden sayfa sayısından daha anlamlı olduğuna ve kısa bilimsel çalışmaların hangi koşullarda gerçekten yeterli sayılabileceğine birlikte bakalım.
Sayfa Sayısı Neden Güvenilir Bir Ölçüt Değildir?
Bir makalenin uzunluğunu yalnızca sayfa üzerinden değerlendirmek bilimsel açıdan sorunludur. Çünkü bir sayfaya sığan kelime miktarı; yazı tipi, punto, satır aralığı, kenar boşlukları, tablo ve şekiller, kaynakça düzeni ve hatta derginin sayfa tasarımı tarafından değiştirilebilir.
Örneğin çift satır aralığı kullanılan 12 punto bir akademik metin ile tek satır aralığında hazırlanan aynı metin aynı sayfa sayısına sahip olmayacaktır. Bu nedenle Amerikan Psikoloji Derneği'nin (APA) güncel yazım yönergeleri de mümkün olduğunda sayfa sayısı yerine kelime sayısının kullanılmasını önerir.
Amerikan Psikoloji Derneği
+1
Bu ayrım oldukça önemlidir. Örneğin 1.000 kelimelik bir metin farklı biçimlendirmelerde yaklaşık 3, 4 veya daha fazla sayfa olabilir. Dolayısıyla “en kısa makale kaç sayfa?” sorusunun tek bir evrensel cevabı bulunmaz.
Daha doğru soru şudur:
“Bir bilimsel iddiayı güvenilir biçimde desteklemek için kaç kelime gerekir?”
Bu sorunun cevabı ise araştırmanın türüne göre değişir.
Bilimsel Literatürde Çok Kısa Makaleler Var mı?
Evet. Bilimsel yayıncılıkta oldukça kısa çalışmalar bulunabilir. Ancak bunların kısa olması, bilimsel açıdan eksik oldukları anlamına gelmez.
Örneğin bazı dergiler “brief report”, “short communication”, “research letter” veya “letter to the editor” gibi kısa yayın türleri kullanır. McGill Journal of Medicine'in güncel yazar yönergelerinde “Brief Reports” için 1.000 kelimelik bir sınır verilirken, özgün araştırma makaleleri için 3.500 kelimelik sınır belirtilmektedir.
mjm.mcgill.ca
Başka bir örnekte, Psychological Science kısa raporlar için 750 kelimeye kadar, araştırma makaleleri için ise 2.000 kelimeye kadar sınırlar belirlemiştir.
Psikolojik Bilim Derneği
Bu bize önemli bir gerçeği gösteriyor: Bilimsel makalenin minimum uzunluğu, makalenin türünden bağımsız olarak belirlenemez.
1.000 kelimelik bir vaka raporu bazı koşullarda yeterli olabilirken, 1.000 kelimelik kapsamlı bir sistematik inceleme aynı bilimsel standardı karşılamayabilir.
Dolayısıyla “en kısa makale” ifadesi tek başına yeterli değildir. “En kısa hangi tür makale?” sorusunu da sormamız gerekir.
1.000 Kelimelik Bir Makale Kaç Sayfa Eder?
Pratik açıdan bakıldığında, 1.000 kelimelik akademik bir metin genellikle birkaç sayfalık bir çalışma oluşturur. Ancak kesin sayfa sayısı kullanılan biçimlendirmeye bağlıdır.
12 punto, çift satır aralığı, standart akademik kenar boşlukları ve paragraf düzeni kullanılan bir belgede 1.000 kelimelik ana metin kabaca 3–5 sayfa civarında olabilir. Kaynakça, başlık, özet, tablolar ve şekiller eklendiğinde toplam belge uzunluğu daha da artabilir.
Fakat burada kritik nokta şudur: Bu tahmin bir bilimsel standart değildir.
Örneğin APA'nın bazı dergi yönergelerinde 40–50 sayfalık üst sınırlar bulunurken, bazı dergiler doğrudan kelime sınırı kullanmaktadır. Psychological Methods genel olarak 50 çift aralıklı sayfayı, Psychological Assessment ise kaynakça hariç 40 sayfayı aşmama yönünde yönergeler vermektedir.
Amerikan Psikoloji Derneği
+1
Buna karşılık bazı yayıncılar 3.000–6.000 kelimelik özgün araştırma makalelerini tipik uzunluk olarak belirtmektedir.
Elsevier Web Presence
Dolayısıyla 4 sayfalık bir çalışma bir dergide uzun, başka bir dergide kısa kabul edilebilir.
Bilimsel Makaleyi Kısaltmak ile Bilimsel İçeriği Eksiltmek Aynı Şey Değildir
Burada bilimsel yazımın en önemli ilkelerinden biri ortaya çıkar: Kısa yazmak, daha az bilimsel yazmak anlamına gelmez.
İyi bir bilimsel metin gereksiz tekrarları, konuyla ilgisiz açıklamaları ve kanıtla desteklenmeyen yorumları azaltırken araştırmanın temel mantığını korur.
Neal W. Pollock'un bilimsel yazım üzerine çalışmasında da bilimsel yazının temel amaçlarından birinin içeriği açıklık ve yoğunluk sağlayacak şekilde sunmak olduğu vurgulanır. Çalışmada kısa raporların yaklaşık 1.500–2.000 kelime, kapsamlı araştırma makalelerinin ise çoğunlukla 2.000–5.000 veya daha fazla kelime aralığında olabileceği belirtilmektedir.
Sage Journals
Buradan şu sonucu çıkarabiliriz:
Bir makalenin kalitesi kelime sayısıyla doğru orantılı değildir.
500 kelimelik çok iyi tasarlanmış bir kısa rapor, 5.000 kelimelik tekrarlardan oluşan bir metinden bilimsel açıdan daha değerli olabilir.
Ancak bunun tersi de doğrudur. Karmaşık bir araştırmayı sırf “kısa olsun” diye 1.000 kelimeye sıkıştırmak; yöntem ayrıntılarının, sınırlılıkların veya istatistiksel sonuçların çıkarılmasına yol açabilir.
Araştırma Yöntemi Makale Uzunluğunu Nasıl Belirler?
Bilimsel makalenin uzunluğunu anlamanın en iyi yollarından biri araştırmanın yöntemine bakmaktır.
Örneğin basit bir deneyde tek bir değişkenin iki grup arasındaki farkı ölçülüyor olabilir. Böyle bir araştırmanın yöntemi birkaç paragrafta açıklanabilir.
Fakat çok merkezli bir klinik araştırmada;
katılımcıların seçimi,
örneklem büyüklüğü,
dahil edilme ve dışlanma kriterleri,
ölçüm araçları,
veri toplama süreci,
istatistiksel analiz,
etik kurul onayı,
yan etkiler,
eksik veriler,
güven aralıkları
gibi çok sayıda unsurun açıklanması gerekir.
Bu nedenle bilimsel yayınlarda kullanılan IMRaD yapısı —Introduction, Methods, Results, Discussion— yalnızca biçimsel bir tercih değildir. Okuyucunun araştırma sorusundan yönteme, sonuçlardan yoruma kadar bilimsel muhakemeyi takip edebilmesini sağlar. Literatürde tıp dergilerinin makale yapıları üzerine yapılan analizler de bu dört bölümlü yapının yaygınlığını göstermektedir.
PubMed Central (PMC)
+1
Yani uzunluğu araştırmanın kendisi belirlemelidir; yazarın “kaç sayfa doldurmalıyım?” düşüncesi değil.
Erkekler ve Kadınlar Makale Uzunluğuna Farklı mı Yaklaşır?
Bu konuya gelirken önemli bir bilimsel sınır koymak gerekiyor. “Erkekler analitiktir, kadınlar empatiktir” gibi kesin ifadeler bilimsel olarak savunulamaz. Bireysel farklılıklar, eğitim, meslek, kültür, kişilik ve araştırma alanı cinsiyet kategorilerinden çok daha açıklayıcı olabilir.
Bir makalenin kaç sayfa olması gerektiği sorusu ilk bakışta oldukça basit görünüyor. Fakat akademik yazım ve bilimsel yayıncılık üzerine biraz araştırma yapınca, “en kısa makale” kavramının aslında sayfa sayısından çok daha karmaşık olduğunu fark etmek mümkün. Bir araştırmacının birkaç sayfada önemli bir bilimsel bulguyu sunabilmesi, başka bir araştırmacının aynı konuyu güvenilir biçimde açıklamak için onlarca sayfaya ihtiyaç duyması son derece normaldir.
Bu nedenle konuyu yalnızca “1 sayfa mı, 2 sayfa mı?” şeklinde değerlendirmek yanıltıcı olabilir. Gelin, bilimsel yayıncılıkta makale uzunluğunun nasıl belirlendiğine, kelime sayısının neden sayfa sayısından daha anlamlı olduğuna ve kısa bilimsel çalışmaların hangi koşullarda gerçekten yeterli sayılabileceğine birlikte bakalım.
Sayfa Sayısı Neden Güvenilir Bir Ölçüt Değildir?
Bir makalenin uzunluğunu yalnızca sayfa üzerinden değerlendirmek bilimsel açıdan sorunludur. Çünkü bir sayfaya sığan kelime miktarı; yazı tipi, punto, satır aralığı, kenar boşlukları, tablo ve şekiller, kaynakça düzeni ve hatta derginin sayfa tasarımı tarafından değiştirilebilir.
Örneğin çift satır aralığı kullanılan 12 punto bir akademik metin ile tek satır aralığında hazırlanan aynı metin aynı sayfa sayısına sahip olmayacaktır. Bu nedenle Amerikan Psikoloji Derneği'nin (APA) güncel yazım yönergeleri de mümkün olduğunda sayfa sayısı yerine kelime sayısının kullanılmasını önerir.
Amerikan Psikoloji Derneği
+1
Bu ayrım oldukça önemlidir. Örneğin 1.000 kelimelik bir metin farklı biçimlendirmelerde yaklaşık 3, 4 veya daha fazla sayfa olabilir. Dolayısıyla “en kısa makale kaç sayfa?” sorusunun tek bir evrensel cevabı bulunmaz.
Daha doğru soru şudur:
“Bir bilimsel iddiayı güvenilir biçimde desteklemek için kaç kelime gerekir?”
Bu sorunun cevabı ise araştırmanın türüne göre değişir.
Bilimsel Literatürde Çok Kısa Makaleler Var mı?
Evet. Bilimsel yayıncılıkta oldukça kısa çalışmalar bulunabilir. Ancak bunların kısa olması, bilimsel açıdan eksik oldukları anlamına gelmez.
Örneğin bazı dergiler “brief report”, “short communication”, “research letter” veya “letter to the editor” gibi kısa yayın türleri kullanır. McGill Journal of Medicine'in güncel yazar yönergelerinde “Brief Reports” için 1.000 kelimelik bir sınır verilirken, özgün araştırma makaleleri için 3.500 kelimelik sınır belirtilmektedir.
mjm.mcgill.ca
Başka bir örnekte, Psychological Science kısa raporlar için 750 kelimeye kadar, araştırma makaleleri için ise 2.000 kelimeye kadar sınırlar belirlemiştir.
Psikolojik Bilim Derneği
Bu bize önemli bir gerçeği gösteriyor: Bilimsel makalenin minimum uzunluğu, makalenin türünden bağımsız olarak belirlenemez.
1.000 kelimelik bir vaka raporu bazı koşullarda yeterli olabilirken, 1.000 kelimelik kapsamlı bir sistematik inceleme aynı bilimsel standardı karşılamayabilir.
Dolayısıyla “en kısa makale” ifadesi tek başına yeterli değildir. “En kısa hangi tür makale?” sorusunu da sormamız gerekir.
1.000 Kelimelik Bir Makale Kaç Sayfa Eder?
Pratik açıdan bakıldığında, 1.000 kelimelik akademik bir metin genellikle birkaç sayfalık bir çalışma oluşturur. Ancak kesin sayfa sayısı kullanılan biçimlendirmeye bağlıdır.
12 punto, çift satır aralığı, standart akademik kenar boşlukları ve paragraf düzeni kullanılan bir belgede 1.000 kelimelik ana metin kabaca 3–5 sayfa civarında olabilir. Kaynakça, başlık, özet, tablolar ve şekiller eklendiğinde toplam belge uzunluğu daha da artabilir.
Fakat burada kritik nokta şudur: Bu tahmin bir bilimsel standart değildir.
Örneğin APA'nın bazı dergi yönergelerinde 40–50 sayfalık üst sınırlar bulunurken, bazı dergiler doğrudan kelime sınırı kullanmaktadır. Psychological Methods genel olarak 50 çift aralıklı sayfayı, Psychological Assessment ise kaynakça hariç 40 sayfayı aşmama yönünde yönergeler vermektedir.
Amerikan Psikoloji Derneği
+1
Buna karşılık bazı yayıncılar 3.000–6.000 kelimelik özgün araştırma makalelerini tipik uzunluk olarak belirtmektedir.
Elsevier Web Presence
Dolayısıyla 4 sayfalık bir çalışma bir dergide uzun, başka bir dergide kısa kabul edilebilir.
Bilimsel Makaleyi Kısaltmak ile Bilimsel İçeriği Eksiltmek Aynı Şey Değildir
Burada bilimsel yazımın en önemli ilkelerinden biri ortaya çıkar: Kısa yazmak, daha az bilimsel yazmak anlamına gelmez.
İyi bir bilimsel metin gereksiz tekrarları, konuyla ilgisiz açıklamaları ve kanıtla desteklenmeyen yorumları azaltırken araştırmanın temel mantığını korur.
Neal W. Pollock'un bilimsel yazım üzerine çalışmasında da bilimsel yazının temel amaçlarından birinin içeriği açıklık ve yoğunluk sağlayacak şekilde sunmak olduğu vurgulanır. Çalışmada kısa raporların yaklaşık 1.500–2.000 kelime, kapsamlı araştırma makalelerinin ise çoğunlukla 2.000–5.000 veya daha fazla kelime aralığında olabileceği belirtilmektedir.
Sage Journals
Buradan şu sonucu çıkarabiliriz:
Bir makalenin kalitesi kelime sayısıyla doğru orantılı değildir.
500 kelimelik çok iyi tasarlanmış bir kısa rapor, 5.000 kelimelik tekrarlardan oluşan bir metinden bilimsel açıdan daha değerli olabilir.
Ancak bunun tersi de doğrudur. Karmaşık bir araştırmayı sırf “kısa olsun” diye 1.000 kelimeye sıkıştırmak; yöntem ayrıntılarının, sınırlılıkların veya istatistiksel sonuçların çıkarılmasına yol açabilir.
Araştırma Yöntemi Makale Uzunluğunu Nasıl Belirler?
Bilimsel makalenin uzunluğunu anlamanın en iyi yollarından biri araştırmanın yöntemine bakmaktır.
Örneğin basit bir deneyde tek bir değişkenin iki grup arasındaki farkı ölçülüyor olabilir. Böyle bir araştırmanın yöntemi birkaç paragrafta açıklanabilir.
Fakat çok merkezli bir klinik araştırmada;
katılımcıların seçimi,
örneklem büyüklüğü,
dahil edilme ve dışlanma kriterleri,
ölçüm araçları,
veri toplama süreci,
istatistiksel analiz,
etik kurul onayı,
yan etkiler,
eksik veriler,
güven aralıkları
gibi çok sayıda unsurun açıklanması gerekir.
Bu nedenle bilimsel yayınlarda kullanılan IMRaD yapısı —Introduction, Methods, Results, Discussion— yalnızca biçimsel bir tercih değildir. Okuyucunun araştırma sorusundan yönteme, sonuçlardan yoruma kadar bilimsel muhakemeyi takip edebilmesini sağlar. Literatürde tıp dergilerinin makale yapıları üzerine yapılan analizler de bu dört bölümlü yapının yaygınlığını göstermektedir.
PubMed Central (PMC)
+1
Yani uzunluğu araştırmanın kendisi belirlemelidir; yazarın “kaç sayfa doldurmalıyım?” düşüncesi değil.
Erkekler ve Kadınlar Makale Uzunluğuna Farklı mı Yaklaşır?
Bu konuya gelirken önemli bir bilimsel sınır koymak gerekiyor. “Erkekler analitiktir, kadınlar empatiktir” gibi kesin ifadeler bilimsel olarak savunulamaz. Bireysel farklılıklar, eğitim, meslek, kültür, kişilik ve araştırma alanı cinsiyet kategorilerinden çok daha açıklayıcı olabilir.